Κυριακή, 27 Νοεμβρίου 2011

Σταύρος Ξαρχάκος: Το μεγάλο μας τσίρκο



















Σταύρος Ξαρχάκος: Το μεγάλο μας τσίρκο
Αριθμός Δίσκων: (1)
Εταιρεία: MINOS & EMI
Κυκλοφορία: 1974

Έναρξις (πρόζα) Πρόζα: Τζένη Καρέζη & Κώστας Καζάκος
Κείμενο: Ιάκωβος Καμπανέλης

Καλήν εσπέραν Τραγούδι: Νίκος Ξυλούρης και ο θίασος
Μουσική: Σταύρος Ξαρχάκος | Στίχοι: Ιάκωβος Καμπανέλης
Καλήν εσπέραν αφεντάδες, καλώς ορίσατε κυράδες. | Μέλισσες μάζεψαν τη γύρη, την φέρανε στο πανηγύρι. | Οι μέλισσες ζυμώνουν μέλι, ήλιε μου φάε και μην σε μέλει. | Τα φίδια φέραν το φαρμάκι, τα παλικάρια το μεράκι. | Το μπρούσκο βράζει στο βαρέλι, ήλιε μου πιες και μη σε μέλει. | Με όσα κι αν πω κι ό,τι κι αν δείτε, να μη μου παραξενευτείτε. | Όσα χωράνε στην αλήθεια, δεν τα βαστάν τα παραμύθια. | Κελαϊδάνε οι γαϊδάροι και γκαρίζουν τα πουλιά. | Βγάζει κρίνους η τσουκνίδα, σκόρδα η τριανταφυλλιά. | Η πορτοκαλιά κρεμμύδια και καρπούζια η μηλιά. | Θέλω να σ' έχω και να μ' έχεις, τα μυστικά μου να κατέχεις. | Τα μάτια σου είναι ο ουρανός μου και το τραγούδι σου ο καημός μου. | Γαλάζια θάλασσα η ποδιά σου, άστρα στολίζουν τα μαλλιά σου. | Ο Αυγερινός σαν πρωτοφέξει, ο ήλιος θά 'ρθει να σε κλέψει. | Θά 'χει βιολιά για να χορέψεις και δώρα για να σε πλανέψει. | Βόσκουν βάρκες στο λιβάδι, χορταριάζει ο ουρανός. | Βγαίνει ο ήλιος απ' τη δύση, κακαρίζει ο Αυγερινός | και τ' αυγά κλωσάει ο λύκος, πού 'καμε ο πετεινός. | Άγιε μου Γιώργη καβαλάρη έβγα ψηλά στο κεφαλάρι, | βάλε και την αρματωσιά σου, καβάλα στ' άλογο και βιάσου. | Το δράκο χτύπα να σκοτώσεις, την κοπελιά να 'λευτερώσεις. | Η κοπελιά είναι δική σου κι είναι γλυκιά σαν το ψωμί σου | και δροσερή σαν το κρασί σου, η κοπελιά είναι δική σου.

Ερχομός του Όθωνα (πρόζα) Πρόζα: Τζένη Καρέζη & Κώστας Καζάκος
Κείμενο: Ιάκωβος Καμπανέλης

Τ' Ανάπλι Τραγούδι: Νίκος Ξυλούρης
Μουσική: Σταύρος Ξαρχάκος | Στίχοι: Ιάκωβος Καμπανέλης
Τρία καράβια φέρανε ξανθό κρασί στ' Ανάπλι. | Καράβια δώστε μου ξανθό κρασί να ξεδιψάσω | φέρτε την κούπα τη χρυσή και τ' αργυρό λαήνι | πίνω απ' την κούπα την χρυσή και μέθυσεν η κούπα. | Απ' το λαήνι ξεδιψώ, μεθά και το λαήνι | γνέφω του ήλιου για να πιει κι αυτός να ξεδιψάσει. | Πίνει κι ο ήλιος ο καλός, ζαλίζεται και πέφτει. | Πάω στο λιβάδι για χορό, χορεύει το λιβάδι | κι ένα πουλί, μικρό πουλί γλυκολαλεί και λέει: | Στη γης αδειάστε το κρασί και σπάστε το λαήνι, | να δροσιστεί κι η κλεφτουριά που ξάπλωσε στα χόρτα | χωρίς χεράκια για να πιει, πόδια για να χορέψει.

Περί γκιλοτίνας (πρόζα) Πρόζα: Κώστας Καζάκος
Κείμενο: Ιάκωβος Καμπανέλης

Τραγούδι γκιλοτίνας Τραγούδι: Σπύρος Κωνσταντόπουλος
Μουσική: Σταύρος Ξαρχάκος | Στίχοι: Ιάκωβος Καμπανέλης
Εξοχότατοι και εκλαμπρότατοι απεσταλμένοι εξ Αθηνών. | Εξ ονόματος των συγχωριανών μου και με δάκρυα βαθυτάτης …χαράς, | σας εύχομαι το καλώς ήρθατε. Είναι πτωχά τα λόγια για να εκφράσω | την ευγνωμοσύνην μας δια την τιμή οπού μας κάνατε | να μας φέρετε κι εδώ την ξακουστή…γκιλοτίνα ! | Με τη γκιλοτίνα συγχωριανοί θα έχομεν από δω και μπρος …γλυκύτερον θάνατον ! | Μας την στείλανε οι ξένοι φίλοι που μας αγαπούν | και δεν παύουνε με κάθε τρόπο να μας βοηθούν. | Μηχανές και εφευρέσεις για συλλήψεις και εκτελέσεις. | Κάνεις πρώτα το σταυρό σου, γονατίζεις στο σκαμνί, | βάζεις δώθε το λαιμό σου λευτερώνουν το σκοινί | και ώσπου να πεις πιπέρι το κεφάλι στο πανέρι. | Κόψανε πολλούς στη Μάνη και στου Βάλτου τα χωριά, | φωνακλάδες καπετάνιους πειναλέα κλεφτουριά, | μερδικό το σκυλολόι γύρευε απ' το αφεντολόι. | Και ξεχνάμε πως εκείνοι που 'ρθαν από τη Φραγκιά, | που 'ρθαν από το Φανάρι κι από τη Μολδοβλαχιά | και φοράνε ρεντιγκότες τρώνε πετεινούς και κότες. | Άκου, βλέπε, σώπα, μάθε όποιος θέλει τα πολλά | χάνει ο δόλιος και τα λίγα που δεν τα 'βρισκε καλά. | Στο καμάρι το παιδί σου τέτοια να 'ναι η συμβουλή σου. | Τώρα πάνε για τ' Ανάπλι και για την Τροπολιτσά, | όπου βγήκανε αντάρτες και το ρίξαν στην κλεψιά. | Ζήτω η Ελευθερία. Ζήτω η Ελευθεριά.

3η Σεπτεμβρίου (πρόζα) Πρόζα: Τζένη Καρέζη & Κώστας Καζάκος
Κείμενο: Ιάκωβος Καμπανέλης

Φίλοι κι αδέλφια Τραγούδι: Νίκος Ξυλούρης & θίασος
Μουσική: Σταύρος Ξαρχάκος | Στίχοι: Ιάκωβος Καμπανέλης
Φίλοι κι αδέλφια, μανάδες, γέροι και παιδιά | στα παραθύρια βγείτε και θωρείτε | ποιοι περπατούν στα σκοτεινά και σεργιανούνε στα στενά | φίλοι κι αδέλφια, μανάδες, γέροι και παιδιά. | Γράφουν σημάδια, μηνύματα στο βασιλιά | σα δε φωνάξεις έβγα να το γράψεις | να μην σ' ακούσουν τα σκυλιά βγάλε φωνή χωρίς μιλιά | σημάδια και μηνύματα στο βασιλιά. | Ήταν στρατιώτες, καπεταναίοι και λαϊκοί, | όρκο σταυρώσαν πάνω στο σπαθί τους | η λευτεριά να μην χαθεί, όρκο σταυρώσαν στο σπαθί | καπεταναίοι, στρατιώτες, λαϊκοί. | Κι όπου φοβάται φωνή ν' ακούει απ' το λαό | σ' έρημο τόπο ζει και βασιλεύει, | κάστρο φυλάει ερημικό, έχει το φόβο φυλαχτό | όπου φωνή φοβάται ν' ακούει απ' το λαό. | Γη παιδεμένη με σίδερο και με φωτιά, | για κοίτα ποιον σου φέρανε καημένη | να σ' αφεντεύει από ψηλά, τα κρίματά σου είναι πολλά, | γη που το σίδερο παιδέψαν κι η φωτιά. | Καίει το φυτίλι, ξεθηκαρώνουν τα σπαθιά, | κάνουν βουλή συντακτική και γράφουν | το θέλημά τους στα χαρτιά κι η κοσμοθάλασσα πλατιά, | κάνουν βουλή, ξεθηκαρώνουν τα σπαθιά. | Τρεις του Σεπτέμβρη μανάδες, γέροι και παιδιά | στα παραθύρια βγείτε και θωρείτε | τι φέρνουνε στον βασιλιά, βαθιά γραμμένο στα χαρτιά | τρεις του Σεπτέμβρη μανάδες, γέροι και παιδιά | Τρεις του Σεπτέμβρη μανάδες, γέροι και παιδιά | στα παραθύρια βγείτε και θωρείτε | ποιοι περπατούν στα σκοτεινά και σεργιανούνε στα στενά, | τρεις του Σεπτέμβρη μάνες, γέροι και παιδιά.

Τα του Κολοκοτρώνη (πρόζα) Πρόζα: Διονύσης Παπαγιαννόπουλος
Κείμενο: Ιάκωβος Καμπανέλης

Το μεγάλο μας τσίρκο Τραγούδι: Τζένη Καρέζη & Νίκος Ξυλούρης & θίασος
Μουσική: Σταύρος Ξαρχάκος | Στίχοι: Ιάκωβος Καμπανέλης
Μεγάλα νέα φέρνω από κει πάνω | περίμενε μια στάλα ν' ανασάνω | και να σκεφτώ αν πρέπει να γελάσω, | να κλάψω, να φωνάξω, ή να σωπάσω. | Οι βασιλιάδες φύγανε και πάνε | και στο λιμάνι τώρα, κάτω στο γιαλό, | οι σύμμαχοι τους στέλνουν στο καλό. | Καθώς τα μαγειρέψαν και τα φτιάξαν | από ξαρχής το λάκκο τους εσκάψαν | κι από κοντά οι μεγάλοι μας προστάτες, | αγάλι, αγάλι εγίναν νεκροθάφτες | και ποιος πληρώνει πάλι τα σπασμένα | και πώς να ξαναρχίσω πάλι απ' την αρχή | κι ας ήξερα τουλάχιστον γιατί. | Το ριζικό μου ακόμα τι μου γράφει | το μελετάνε τρεις μηχανορράφοι. | Θα μας το πουν γραφιάδες και παπάδες | με τούμπανα, παράτες και γιορτάδες. | Το σύνταγμα βαστούν χωροφυλάκοι | και στο παλάτι μέσα οι παλατιανοί | προσμένουν κάτι νέο να φανεί. | Στολίστηκαν οι ξένοι τραπεζίτες, | ξυρίστηκαν οι Έλληνες μεσίτες. | Εφτά ο τόκος πέντε το φτιασίδι, | σαράντα με το λάδι και το ξύδι | κι αυτός που πίστευε και καρτερούσε, | βουβός φαρμακωμένος στέκει και θωρεί | τη λευτεριά που βγαίνει στο σφυρί. | Λαέ μη σφίξεις άλλο το ζωνάρι, | μην έχεις πια την πείνα για καμάρι. | Οι αγώνες πού ‘χεις κάνει δεν φελάνε | το αίμα το χυμένο αν δεν ξοφλάνε. | Λαέ μη σφίξεις άλλο το ζωνάρι, | η πείνα το καμάρι είναι του κιοτή, | του σκλάβου που του μέλλει να θαφτεί.

Τελάλημα (πρόζα) Πρόζα: Σπύρος Κωνσταντόπουλος
Κείμενο: Ιάκωβος Καμπανέλης

Μελούνα (πρόζα) Πρόζα: Κώστας Καζάκος
Κείμενο: Ιάκωβος Καμπανέλης

Γυαλίσαν τα κουμπιά Τραγούδι: Νίκος Ξυλούρης
Μουσική: Σταύρος Ξαρχάκος | Στίχοι: Ιάκωβος Καμπανέλης
Γυαλίσαν τα κουμπιά, γυαλίσαν τα γαλόνια | και πήγανε περίπατο με τα κανόνια | πολεμικές ζημιές σε χρυσές δραχμούλες | εκατομμύρια δυο χωριά οι ζωούλες. | Και στο Σουλτάνο μέτρα για να ξεθυμώσει | τη Θεσσαλία πίσω να μας ξαναδώσει | ή τέσσερα ή πέντε εκατομμύρια λίρες. | Κι εσύ στον ήλιο ξάπλωσε και μέτρα ψείρες. | Απ' τα χρεόγραφά μας θα τα οικονομήσουν | θα δώσουν και θα πάρουν θα καλοκαρδίσουν | οι ξένοι τραπεζίτες και οι κερδοσκόποι | μισοτιμής πουλιούνται του φτωχού οι κόποι. | Και τα δικά τους δάνεια πώς θα ξοφληθούνε | χωρίς συναμεταξύ τους να ενοχληθούνε.

Βενιζελικά (πρόζα) Πρόζα: Κώστας Καζάκος
Κείμενο: Ιάκωβος Καμπανέλης

Ο μπροστάρης Τραγούδι: Νίκος Ξυλούρης
Μουσική: Σταύρος Ξαρχάκος | Στίχοι: Ιάκωβος Καμπανέλης
Σήμερα σε είδα κι αναγάλλιασα | εσένα που σε βύζαξαν οι Μοίρες. | Όνειρο κι ελπίδες το στεφάνι μου | που σε στόλισα μπροστάρη μου. | Σήμερα σε είδα. | Γύρισε ν' ανοίξεις τις πόρτες | τις μεγάλες που κλείσανε μια νύχτα. | Μάζεψε το σπόρο από τ' αλώνια | τα μαρμαρένια και σπείρε τα καρπερά χωράφια | ακρίτες ν' αναστηθούν καβαλάρηδες. | Όνειρο κι ελπίδες το στεφάνι μου | που σε στόλισα μπροστάρη μου. | Γύρισε ν' ανοίξεις τις πόρτες | τις μεγάλες που κλείσανε μια νύχτα.

Μικρά Ασία (πρόζα) Πρόζα: Κώστας Καζάκος
Κείμενο: Ιάκωβος Καμπανέλης

Ο ξεριζωμός Τραγούδι: Τζένη Καρέζη & Νίκος Ξυλούρης & θίασος
Μουσική: Σταύρος Ξαρχάκος | Στίχοι: Ιάκωβος Καμπανέλης
Μαρμαρωμένε βασιλιά, τι όνειρο, τι παγανιά | ο τάφος σου άδειος και σε μια γωνιά | μια χούφτα λόγια, αδιάβαστα χαρτιά. | Μαρμαρωμένε βασιλιά τι όνειρο, τι παγανιά | αντί για σε αναστήθηκε η Τουρκιά η Πόλη πάει | και η Σμύρνη στη φωτιά, διπλοχαμένη Αγιά Σοφιά | στερνή φωνή στην ερημιά την Προύσα καίνε | και στο Αϊβαλί σταυρός αγκάθι ξύδι και χολή. | Χαμένη γη και προσφυγιά τα πόδια εδώ, αλλού η καρδιά | κομμάτια μου ψάχνω να βρω να κάνω ρίζα να ξανασταθώ | και να φωνάξω με φωνή που να ματώσουν οι ουρανοί | όλοι μας σφάζαν και μας πνίγανε μαζί, | Εγγλέζοι, Γάλλοι κι Αμερικανοί. | Μαρμαρωμένε βασιλιά, τι όνειρο τι παγανιά | μες του πετρέλαιου τη δροσοσπηλιά | να σ' αναστήσω ήρθα μ' όνειρα παλιά | πέτρινε πεθαμένε βασιλιά. | Κατακαημένο Αϊβαλί και παινεμένο Αϊδίνι | χαροκαμένο Εσκί Σεχήρ αρχοντοπούλα Σμύρνη. | Κλάψτε για το Καραχισάρ και για τα Μοσχονήσια, | δουλεύει ο Χάρος στα Βουρλά κι ο θάνατος στην Προύσα. | Από πού παν στο Κασαμπά στην Πάρσα και στ' Αξάρι | δεν πάνε πια στην Αμισό στο Ακχισάρ ή στο Αξάρι.

Κατοχή (πρόζα) Πρόζα: Κώστας Καζάκος & Νίκος Κούρος
Κείμενο: Ιάκωβος Καμπανέλης

Και παν και πάνε Τραγούδι: Νίκος Ξυλούρης & θίασος
Μουσική: Σταύρος Ξαρχάκος | Στίχοι: Ιάκωβος Καμπανέλης
Και παν και πάνε | και σ' αναζητάνε | ώρα τους καλή | Από λιβάδια | μ' ασφόδελα περνάνε | ώρα τους καλή | Παλιά τραγούδια | στ' αλώνια αχολογάνε | και παν και πάνε | ώρα τους καλή | Τους ακολουθάνε | τ' αγρίμια που ξυπνάνε | ώρα τους καλή | Την πέτρα στύβουν | χορταίνουν, ξεδιψάνε | ώρα τους καλή | Στη γη και στ' άστρα | και στα παιδιά μιλάνε | ώρα τους καλή

Επινίκια (πρόζα) Πρόζα: Τζένη Καρέζη & Κώστας Καζάκος
Κείμενο: Ιάκωβος Καμπανέλης

Προσκύνημα Τραγούδι: Νίκος Δημητράτος & Τζένη Καρέζη
Μουσική: Σταύρος Ξαρχάκος | Στίχοι: Ιάκωβος Καμπανέλης
Πάμε κι εμείς στην αυλή του φθινοπώρου | πίσω απ' τα πετρωμένα στάχυα του καλοκαιριού | πάμε κι εμείς στα παιδιά που κοιμήθηκαν | κάτω απ' τα ματωμένα νύχια του περιστεριού | πάμε να δεις στην αυλή που μεγάλωσαν | Δυο παιδιά ερωτευμένα | δυο παιδιά του χαμού | Ορέστη απ' το Βόλο | Μαρία απ' τη Σπάρτη | γυρεύω το γιο μου | Μαρία απ' τη Σπάρτη | Ορέστη απ' το Βόλο | την κόρη μου θέλω | Δυο παιδιά ερωτευμένα | δυο παιδιά του Χαμού | Ορέστη απ' το Βόλο | Μαρία απ' τη Σπάρτη | γυρεύω το γιο μου | Μαρία απ' τη Σπάρτη | Ορέστη απ' το Βόλο | την κόρη μου θέλω